Hero background

Ngā Kupu o Te Akomanga

Te Reo Māori • 30 • 25 students • Created with AI following Aligned with New Zealand Curriculum

Download now

Free PDF · we'll email you a copy

Te Reo Māori
30
25 students
16 August 2026

Teaching Instructions

This is lesson 7 of 20 in the unit "Kōrero Tahi, Ako Tahi". Lesson Title: Ngā Kupu o Te Akomanga Lesson Description: WALT: kia whakaingoa i ngā taonga o te akomanga. Success criteria: ka whakamahi i te rima kupu, ā, ka kī “He ___ tēnei”. 30 min: rapu taonga, kēmu matching kupu-pikitia, “He aha tēnei?”, me te porowhita whakahoki. Differentiation: ngā taonga tūturu, kāri whakaahua, kupu kua wehea ki ngā oro, me te whiriwhiri i te whakautu ā-waha, mā te tohu rānei. Extension: ka whakamahi “He ___ tēnei, kei runga i te ___”. Dyslexia-friendly: pikitia me te kupu kotahi, momotuhi sans-serif, kore he pepa kikī. Arotake: ka kōrero ki te hoa mā te whakamahi i ngā taonga.

Overview

Koinei te akoranga tuawhitu o te raupapa “Kōrero Tahi, Ako Tahi”. Ka whakamahi ngā ākonga i ngā taonga tūturu o te akomanga hei whakaingoa, hei whakarongo, hei kōrero hoki ki ō rātou hoa. Ka hangaia ngā pūkenga mai i ngā akoranga o mua mō te reo o te akomanga me te kōrero ā-waha.

Learning intentions

  • WALT kia whakaingoa i ngā taonga o te akomanga.
  • WALT kia whakamahi i te rerenga kōrero “He ___ tēnei”.
  • WALT kia whakarongo, kia tatari hoki mō tōku wā ki te kōrero.
  • WALT kia kōrero māia ki tētahi hoa.

Success criteria

  • Ka taea e au te whakaingoa i ngā taonga e rima.
  • Ka taea e au te kī, “He ___ tēnei”.
  • Ka whakarongo au ki taku hoa, ā, ka tatari au mō tōku wā.
  • Ka taea e au te tohu, te kōrero rānei i taku whakautu.

Curriculum links

  • Ngā Āhuatanga o te Ākonga — ka whakaputa kōrero noa ki ōna hoa.
  • Ngā Āhuatanga o te Ākonga — ka mōhio he wā anō ki te kōrero ki tētahi, he wā anō ki te whakarongo.
  • Rautaki Reo — ka pānui wahangū i ētahi wā.
  • Puna Reo — ka whakamahi kupu mahi, kupu āhua me ngā rerenga kōrero e kawe ana i ngā kare ā-roto.
  • Rautaki Reo — ka kōrero kia whānui ake, kia mārama ake, kia hōhonu ake ngā whakaaro.

Lesson structure (30 minutes)

  1. 0–4 min · Whakarite me te whakahoki mahara. Ka whakaatu te kaiako i ngā pikitia me ngā taonga e rima mā ngā pikitia tīmatanga me te pātai whakaoho, ka whakatauira i te whakarongo, te ringa ki runga, me te rerenga “He ___ tēnei”. Ka whakahua tahi ngā ākonga i ngā kupu, ā, ka whakamahi i te tohu “kua rite ahau” hei whakaatu kua whakarongo rātou.

  2. 4–9 min · Rapu taonga. Ka whakamārama te kaiako i ngā rohe, ngā tikanga haumaru, me te tohu whakamutu; ka tuku tohu ā-waha, ā-pikitia hoki. Ka rapu takirua ngā ākonga i ngā taonga kua tohua, kātahi ka whakahoki ki te wāhi whakarite me te kī, “He ___ tēnei”, te tohu rānei i te pikitia.

  3. 9–16 min · Kēmu matching kupu-pikitia. Ka tohatoha te kaiako i te pepa matching kupu-pikitia, ā, ka whakamahi ngā takirua i ngā kupu me ngā pikitia hei hono, hei pānui wahangū, hei taki tahi. Ka pānui, ka whakarongo, ka whiriwhiri ngā ākonga i te kupu tika; kāore e hiahiatia kia tuhi roa.

  4. 16–23 min · “He aha tēnei?” Ka whakamahi te kaiako i ngā tohutohu kēmu me ngā pikitia taonga hei whakahaere i te kēmu. Ka pupuri te kaiako i tētahi taonga, ka pātai “He aha tēnei?”; ka whakautu ia ākonga ki tana hoa, “He ___ tēnei”, ā, ka huri ngā tūranga. Ka whakanuia te tatari, te reo māhaki, me te whakarongo.

  5. 23–27 min · Kōrero whānui ake. Ka whakaatu te kaiako i te rerenga whakawhānui, “He ___ tēnei, kei runga i te ___”, me te whakatauira i tētahi tauira. Ka kōwhiri ngā ākonga i tētahi taonga me tētahi wāhi o te akomanga, ka kōrero ki te hoa, ka tohu rānei i ngā wāhanga o te rerenga.

  6. 27–30 min · Porowhita whakahoki me te arotake. Ka noho te akomanga ki te porowhita, ka whakaatu te kaiako i te rerenga whakakapi me ngā pātai whakahoki. Ka kōrero, ka tohu rānei ia ākonga i tētahi taonga; ka aromatawai te kaiako mā te whakarongo ki te whakamahinga o ngā kupu me te rerenga “He ___ tēnei”.

Resources

  • Ngā taonga tūturu o te akomanga: pene, pukapuka, tēpu, tūru, kāpia, me ētahi atu.
  • te pūrere whakaatu me te whakaaturanga kotahi
  • te pepa matching kupu-pikitia
  • Kāri pikitia me ngā kāri kupu.
  • Ngā kupu kua wehea ki ngā oro.
  • He wāhi mārama mō te rapu taonga me te porowhita.
  • He tohu ataata mō te “tatari”, “whakarongo”, “kōrero”, me te “mutu”.

Assessment

  • Ka whakarongo te kaiako ki ngā takirua i te wā o te rapu taonga me te kēmu “He aha tēnei?”, ka tuhi i ngā ingoa o ngā ākonga e whakamahi ana i ngā kupu e rima.
  • Ka tirohia te pepa matching hei tohu mō te mōhio ki te kupu me te pikitia; ka whakaaetia te tohu, te kōrero, te pānui tahi rānei.
  • I te porowhita, ka aromatawaihia te kaha ki te kōrero ki te hoa, ki te whakarongo, me te tatari mō te wā kōrero.

Differentiation

  • Ka whakamahi ngā ākonga e hiahia tautoko ana i ngā taonga tūturu, ngā pikitia nui, me ngā kupu kotahi ki te momotuhi sans-serif; kia nui te mokowā, kia kore hoki te pepa e kikī.
  • Ka wehea ngā kupu ki ngā oro, ā, ka pānui tahi te kaiako me te ākonga. Ka taea te whakautu ā-waha, mā te tohu, mā te whakaatu taonga rānei.
  • Ka whakaritea ngā takirua mārie, ngā tohutohu kotahi i ia wā, me te wāhi ata noho mō ngā ākonga whai ASD, dyslexia rānei. Ka whakamahia ngā tohu ataata me te matapae i ngā whakawhitinga.
  • Ka whakatauira te kaiako i te reo me ngā whanonga e tika ana, ka tuku kōwhiringa mō te neke haumaru, ā, ka whakanui i te whakarongo, te tatari, me te mahi tahi.

Extension

  • Ka whakamahi ngā ākonga matatau i te rerenga “He ___ tēnei, kei runga i te ___”.
  • Ka hangaia e rātou he pātai mō tētahi hoa: “He aha tēnei?” ka whakarongo ki te whakautu, kātahi ka huri i ngā tūranga.

Create Your Own AI Lesson Plan

Join thousands of teachers using Kuraplan AI to create personalized lesson plans that align with Aligned with New Zealand Curriculum in minutes, not hours.

AI-powered lesson creation
Curriculum-aligned content
Ready in minutes

Created with Kuraplan AI

Generated using openai/gpt-5.6-luna

🌟 Trusted by 1000+ Schools

Join educators across New Zealand