Hero background

Whakarongo Kia Mārama

Te Reo Māori • 60 • 28 students • Created with AI following Aligned with New Zealand Curriculum

Download now

Free PDF · we'll email you a copy

Te Reo Māori
60
28 students
31 July 2026

Teaching Instructions

This is lesson 1 of 2 in the unit "Listening Comprehension in Te Reo". Lesson Title: Introduction to Listening Skills Lesson Description: Students will engage in introductory activities focused on active listening strategies. They will learn how to identify main ideas and supporting details from a spoken Māori text, using guided practice with a short audio clip. Discussion will follow to enhance understanding of context and purpose.

Overview

Koinei te akoranga tuatahi o te wāhanga ako “Listening Comprehension in Te Reo”. Ka ako ngā ākonga ki te whakarongo kaha, ki te tautuhi i te whakaaro matua me ngā kōrero tautoko mai i tētahi tuhinga reo Māori ā-waha poto. Ka whai wāhi rātou ki te matapaki i te horopaki me te take o te kaikōrero, hei whakarite mō te akoranga tuarua.

Learning intentions

  • WALT whakarongo kaha ki tētahi tuhinga reo Māori ā-waha.
  • WALT tautuhi i te whakaaro matua o tētahi kōrero.
  • WALT kimi i ngā kōrero tautoko e whakamārama ana i te whakaaro matua.
  • WALT matapaki i te horopaki me te take o te kaikōrero.

Success criteria

  • Ka taea e au te whakarāpopoto i te whakaaro matua.
  • Ka taea e au te tuhi, te kōrero rānei i ngā kōrero tautoko e rua.
  • Ka taea e au te whakamahi i ngā rautaki whakarongo kaha.
  • Ka taea e au te whakamārama ko wai te hunga whakarongo me te take o te kōrero.

Curriculum links

  • Rautaki Reo — ka whakarōpū i ngā whakaaro e ōrite ana, e hāngai ana ki roto i tētahi mahere, kia kitea ai te raupapa o te tuhinga.
  • Rautaki Reo — ka rāwekeweke i ngā āhuatanga reo me te hanganga o te tuhinga kia rangona ai tōna ake reo.
  • Āheinga Reo — ka tīpako i ngā āhuatanga o ngā momo reo tuhi hei whakaniko i ngā tuhinga pono me ngā tuhinga auaha.
  • Āheinga Reo — ka whakapuaki patapatai hāngai, kōrero whakamārama, tautohetohe rānei kia puta ai te reo hīkaro, te reo whakamana hoki; ka mārama hoki ki te rerekētanga o tā te kaipānui titiro i tā te kaituhi, kaikōrero rānei.

Lesson structure (60 minutes)

  1. 0–7 min · Kuhu me te whāinga. Ka whakaatu te kaiako i te pātai “He aha te mea e pai ai te whakarongo?” mā te pātai tīmatanga me ngā whāinga ako, ā, ka kohikohi i ngā whakaaro o te akomanga. Ka whakaaro takitahi ngā ākonga, ka kōrero ki te hoa, ka tautuhi i tētahi whanonga whakarongo whai hua, pērā i te titiro ki te kaikōrero, te kore kōrero pokanoa me te tuhi kupu matua.

  2. 7–17 min · Whakaako tika. Ka whakamārama te kaiako i ngā rautaki “whakarongo–whakaaro–tuhi”: whakarongo mō te kaupapa, hopu kupu matua, wehe i te whakaaro matua me ngā kōrero tautoko, kātahi ka tirotiro anō i ngā taunakitanga. Ka whakamahi te kaiako i te tauira whakaaro matua me ngā kōrero tautoko hei whakaatu i tētahi tauira poto. Ka whakarōpū ngā ākonga i ngā rerenga tauira hei “whakaaro matua” rānei, hei “kōrero tautoko” rānei, me te whakamārama i ā rātou kōwhiringa.

  3. 17–25 min · Whakarite kupu me te horopaki. Ka whakaatu te kaiako i te kaupapa o te hopunga oro: he ākonga e kōrero ana mō te tiaki i tētahi wāhi taiao o te hapori. Ka matapae ngā ākonga i te kaupapa, te hunga whakarongo me te take o te kōrero, ā, ka tuhi i ngā kupu e mōhio ana rātou ki te pepa whakarongo me te tūtohi whakaaro matua/kōrero tautoko. Ka whakamārama te kaiako i ngā kupu matua e tika ana mō te mārama, kaua e whakaako i te katoa o te tuhinga i mua i te whakarongo.

  4. 25–35 min · Whakarongo tuatahi. Ka whakatangi te kaiako i tētahi hopunga oro reo Māori kotahi meneti, kāore he tuhinga āwhina. Ka tono kia whakarongo noa ngā ākonga mō te kaupapa me te whakaaro matua, kātahi ka tuhi i tētahi rerenga whakarāpopoto ki te pepa mahi. Ka whakatangi anō mēnā he take hangarau, he tino hiahia rānei mō ngā ākonga e hiahia tautoko ana.

  5. 35–47 min · Whakarongo ārahi me te mahi takirua. Ka whakatangi anō te kaiako i te oro, me ngā wā whakatā poto hei tuhi kupu matua; ka whakamahia ngā tohutohu whakarongo tuarua me ngā pātai matapaki. Ka mahi takirua ngā ākonga ki te kimi i ngā kōrero tautoko e rua, ki te whakarōpū i aua kōrero ki raro i te whakaaro matua, ā, ki te tohu i ngā kupu, rerenga rānei i rangona hei taunakitanga.

  6. 47–56 min · Matapaki horopaki me te take. Ka whakahaere te kaiako i te whakawhiti kōrero ā-akomanga, mā ngā pātai: “Ko wai te kaikōrero?”, “Ko wai te hunga whakarongo?”, “He aha te take o te kōrero?”, “He pēhea te reo e whakaatu ana i te whakaaro o te kaikōrero?” Ka whakamahia ngā rerenga tīmatanga i ngā pātai matapaki me ngā rerenga tīmatanga. Ka tuku kōrero ngā ākonga, ka whakautu ki ngā whakaaro o ētahi atu mā te whakamahi i “E whakaae ana au nā te mea…” me “He taunakitanga ko…”.

  7. 56–60 min · Whakamātau putanga. Ka tono te kaiako kia whakaoti ngā ākonga i te pepa mahi: “Ko te whakaaro matua ko… E rua ngā kōrero tautoko ko… Ko te take o te kaikōrero pea ko…”. Ka kohia ngā pepa, ā, ka whakamahia ngā pepa putanga whakamātau whakahoki mahara mō te whakautu poto me te whakatauranga māia. Ka whakamōhio atu te kaiako ka whakamahia ngā whakautu hei arataki i te akoranga tuarua.

Resources

  • te huinga kiriata mō te akoranga katoa
  • te pepa whakarongo me te tūtohi whakaaro matua/kōrero tautoko
  • Hopunga oro reo Māori, tata ki te kotahi meneti
  • Pūrere whakatangi oro me ngā kaikōrero
  • Papa mā, pene papa mā, pene me ngā pukatuhi
  • ngā pepa putanga whakamātau whakahoki mahara

Assessment

  • I te wā matapae, ka tirohia mēnā ka taea e ngā ākonga te tautuhi i te kaupapa, te hunga whakarongo me te take pea.
  • I te mahi takirua, ka tirohia te wehewehe tika i te whakaaro matua me ngā kōrero tautoko, me te whakamahinga o ngā taunakitanga i rangona.
  • Ka aromatawaihia te pepa mahi me te pepa putanga: te whakaaro matua, ngā kōrero tautoko e rua, me te whakamārama i te take o te kaikōrero.

Differentiation

  • Mā ngā ākonga e hiahia tautoko, ka tukuna he rārangi kupu matua, he tūtohi kua tīmata, he rerenga tīmatanga, me te whai wāhi ki te whakarongo anō.
  • Ka whakaritea ngā takirua kia whai hoa tautoko ngā ākonga e uaua ana ki te tukatuka i te reo ā-waha; ka āhei rātou ki te tuhi kupu kotahi, ki te tuhi whakaahua, ki te whakautu ā-waha rānei.
  • Mā ngā ākonga EAL, ka whakamahia ngā tohu ā-kanohi, ngā kupu whakamārama māmā me te tauira reo i mua i te hopunga oro.
  • Mā ngā ākonga kua tere oti, ka tonoa rātou ki te whakamārama he aha te āhuatanga reo, te kōwhiringa kupu rānei, i kaha ai te whakaaro o te kaikōrero.

Create Your Own AI Lesson Plan

Join thousands of teachers using Kuraplan AI to create personalized lesson plans that align with Aligned with New Zealand Curriculum in minutes, not hours.

AI-powered lesson creation
Curriculum-aligned content
Ready in minutes

Created with Kuraplan AI

Generated using openai/gpt-5.6-luna

🌟 Trusted by 1000+ Schools

Join educators across New Zealand