Te Arawa Tūpāpaku Tikanga
A free te reo māori worksheet ready for your classroom. Open in Kuraplan to grab the print-ready PDF, customize it for your students, or generate a fresh version in seconds.

Te Arawa Tūpāpaku Tikanga
Pānuitanga: He wā ako mō te manaaki
I te wā e whakarite ana a Manaia i tētahi kōrero mō te tikanga o te tūpāpaku i te tangihanga, ka pātai ia ki tōna whanaunga, ki a Wiremu, he aha te tikanga kotahi mō ngā marae katoa o Te Arawa. Ka whakahoki a Wiremu, “Kāore e tika kia whakapae he ōrite ngā kawa katoa. Me whakarongo ki te whānau pani me ngā kaitiaki tikanga o taua marae.” Ka whakamārama a Wiremu: ko te tūpāpaku te ingoa mō te tangata kua takoto. Ko te tangihanga he hui poroporoaki, he wā hoki hei tautoko i te whānau pani. Ka whai wāhi te marae me te wharenui ki te hui, engari mā te whānau me ngā tikanga o te hapori e ārahi ngā whakaritenga. He mea nui te manaaki, te whakaute, te whakarongo, me te whai i ngā tohutohu a te hunga whai kawenga. I ētahi wā ka rangona ngā kupu pērā i te poho, te amo me te pou ina kōrero te tangata mō ngā wāhanga o te wharenui. He kupu ēnei mō ngā wāhanga o te whare, engari kaua e whakamahi hei whakatau māu anō i te wāhi tika mō te tūpāpaku. He rerekē ngā whakamārama me ngā kawa i ia wāhi. Ki te kore koe e mōhio, pātai marire ki te tangata tika, kaua e tohe ki tōu ake whakaaro. Ka whakaritea e Manaia he pātai mō tana kōrero: Me pēhea te whakaatu whakaute? Me pēhea te āwhina me te kore e whakararu? Ka whakatau ia kia kaua e whakaahua, e tuku kōrero tūmataiti rānei ki te ipurangi me te kore whakaaetanga. Ka mōhio hoki ia he pai te noho puku me te whakarongo, ā, ki te tukuna he mahi āwhina, me mahi mā te ngākau pai. Ka mutu tā rāua kōrero mā te maumahara: ko te whanaungatanga me ngā tohutohu a te whānau te pou arataki.
Ngā kupu matua
Whakamahia ēnei whakamārama hei āwhina i ō whakautu: tūpāpaku — te tinana o te tangata kua mate; tangihanga — he hui poroporoaki me te tautoko i te whānau pani; tikanga — ngā kawa, ngā uara me ngā ritenga e ārahi ana i te tangata; manaaki — te tiaki me te tautoko i ētahi atu; whānau pani — te whānau e tangi ana mō tō rātou mate.
- Te whānau e tae atu ana ki te marae
- Te tinana o te tangata kua mate
- Te whare hui o te marae
- He karakia mō te tangihanga
- 1. tikanga
- 2. manaaki
- 3. whānau pani
- B. Te tiaki me te tautoko i ētahi atu
- A. Te whānau e tangi ana mō tō rātou mate
- C. Ngā kawa, ngā uara me ngā ritenga e ārahi ana i te tangata
- Whakarongo ki te whānau me ngā kaitiaki tikanga
- Whakaahua i ngā tāngata me te tuku ki te ipurangi
- Pātai marire ki te tangata tika mēnā kāore koe i te mōhio
- Tohe kia whakamahia tō ake tikanga
About This Worksheet
Free in Kuraplan
Sign up free, grab the PDF, and customize it for your class.
Print-Ready
Formatted for standard paper. Clean layout, easy to read.
AI-Generated
Created with Kuraplan's AI, designed for real classroom use.
For Teachers & Parents
Use in classrooms, for homework, tutoring, or homeschool.
Need a custom version of this worksheet?
Kuraplan's AI generates custom worksheets in seconds — differentiated for every learner, aligned to your curriculum.
Generate Custom Worksheets — Free









